جدول نام روزهای هر ماه در گاهشماری ایرانی
|
مانـَک |
اوستایی |
پهلوی |
پارسی |
‹ |
|
هستی بخش بزرگ دانا |
اهورامزدا |
اورمزد |
هرمَزد |
1 |
|
اندیشه نیک |
وهومنه |
وهومن |
بهمن |
2 |
|
بهترین راستی و پاکی |
اشاوهیشتا |
ارتاوهیشتا |
اردیبهشت |
3 |
|
شهریاری نیرومند |
کشتریا وریا - خشترا وئیریه |
شهریور |
شهریور |
4 |
|
فروتنی و مهرپاک |
سپنتا آرمئیتی |
سپندارمت |
سپندارمذ |
5 |
|
تندرستی و رسایی |
هئوروتات |
خردات |
خورداد - خرداد |
6 |
|
بی مرگی ، جاودانی |
آمرتات |
امرتات |
امرداد |
7 |
|
آفریدگار |
دزوه - دثوش |
دزو ، دذوپت آتور |
دی ، دی بآذر |
8 |
|
آتش ، فروغ |
اتر- آثرآت |
اتور |
آذر |
9 |
|
آبها ، هنگام آب |
اپم |
آبان |
آبان |
10 |
|
آفتاب ، خورشید |
هورخشئیت |
خورشیت |
خور - خیر - خورشید |
11 |
|
ماه |
ماونگه |
ماه - ماذ |
ماه |
12 |
|
ستاره تیر یا تیشتر ، ستاره باران |
تیشتریه |
تیر- تیشتر |
تیر |
13 |
|
جهان ، زندگی هستی - گیتی |
گئوش |
گوش |
گوش |
14 |
|
آفریدگار |
دزوه - دثوش |
دذو ، دذوپت میتر |
دی ، دی بمهر |
15 |
|
دوستی ، پیمان |
میثر |
میتر |
مهر |
16 |
|
فرمانبرداری |
سرئوش |
سروش |
سروش |
17 |
|
دادگری |
رشنو |
رشن |
رشن |
18 |
|
فروهر ، نیروی پیشرفت |
فره وشی |
فرورتین |
فروردین |
19 |
|
پیروزی |
ورثرغن |
واهرام |
ورهرام |
20 |
|
رامش ، شادمانی |
رامن |
رام - رامشن |
رام |
21 |
|
باد - هوا |
واته |
وات |
باد |
22 |
|
آفریدگار |
دزوه - دثوش |
دذو ، دذوپت دپن |
دی ، دی بدین |
23 |
|
بینش درونی - وجدان |
دئنا |
دین |
دین |
24 |
|
خوشبختی ، دارائی و خواسته |
اشی - ونگوهی |
ارت |
ارد |
25 |
|
راستی |
ارشتاد |
اشتات |
اشتاد |
26 |
|
آسمان |
آسمن |
آسیمان |
آسمان |
27 |
|
زمین |
زام |
زمامیات - زامدات |
زامیاد - زمی - زمامیاد |
28 |
|
گفتار پاک |
منتره سپنت |
امهراسپنت |
مانتره سپند - ماراسپند - مهرسپند |
29 |
|
فروغ و روشنایی بی پایان |
انغره - رئوچه |
انیران |
انارم - انیران |
30 |
|
|
|
|
روز زیادی |
31 |
جدول نام روزهای هفته در ایران باستان
و مقایسه ی آن با روزهای هفته ی اروپا و آمریکای امروز
|
نام کنونی |
نام ایرانی |
نام سُغدی1 |
ستاره وابسته |
نام انگلیسی |
مانک |
|
یکشنبه |
يوشمبت2 |
مهرشید روز |
خورشید |
Sunday |
روز خورشید |
|
دوشنبه |
دوشمبت |
مهشید روز |
ماه |
Monday |
روز ماه |
|
سهشنبه |
سهشمبت |
بهرامشید روز |
مریخ ، ایزد جنگ |
Tuesday |
روز ایزد جنگ |
|
چهارشنبه |
چرشمبت |
تیرشید روز |
عطارد |
Wednesday |
روز عطارد |
|
پنجشنبه |
پنجشمبت |
برجیسشید روز |
مشتری ، ایزد آذرخش |
Thursday |
روز ایزد آذرخش |
|
آدینه |
شششمبت |
ناهیدشید روز |
زهره ، ستاره شادی آور3 |
Friday |
روز ستارهی شادی آور |
|
شنبه |
شمبت |
کیوانشید روز4 |
زحل |
Saturday |
روز زحل |
| کورس | کوروش بزرگ پيامبر ذوالقرنين بنيانگذار هخامنشيان و اولين بنيانگذار حقوق بشر | ||
| کوروش | کوروش بزرگ پيامبر ذوالقرنين بنيانگذار هخامنشيان و اولين بنيانگذار حقوق بشر | ||
| کوشا | کوشنده , سخت کوش | ||
| کيا | شاه , مدافع , محافظ | ||
| کيان | شاهان | ||
| کيارش | |||
| کيانوش | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيخسرو | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيقباد | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيوان | جهان | ||
| کيومرث | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گباد | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گشتاسب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گودرز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گيو | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مازيار | |||
| ماکان | |||
| ماني | نقاشي که خود را پيامبر معرفي کرد | ||
| منوچهر | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهبد | |||
| مهراب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهران | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهرداد | هديه آفتاب | ||
| مهرزاد | نوزاد آفتاب | ||
| مهرک | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهرنگ | رنگ آفتاب | ||
| مهيار | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| ميلاد | تولد | ||
| نامدار | مشهور | ||
| نامور | مشهور | ||
| نريمان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| نوري | روشنايي | ||
| نوشزاد | بشادي زائيده شده | ||
| نويد | خبر خوش | ||
| نميا | کوچک | ||
| نيوشا | شنونده | ||
| هرمز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هوتن | |||
| هوشمند | دانا | ||
| هوشنگ | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هوشيار | دانا | ||
| هومان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هومن | نيک انديش | ||
| ورشاسب | |||
| ياشار | نامي آذري بمعني جاويد |
| کورس | کوروش بزرگ پيامبر ذوالقرنين بنيانگذار هخامنشيان و اولين بنيانگذار حقوق بشر | ||
| کوروش | کوروش بزرگ پيامبر ذوالقرنين بنيانگذار هخامنشيان و اولين بنيانگذار حقوق بشر | ||
| کوشا | کوشنده , سخت کوش | ||
| کيا | شاه , مدافع , محافظ | ||
| کيان | شاهان | ||
| کيارش | |||
| کيانوش | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيخسرو | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيقباد | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کيوان | جهان | ||
| کيومرث | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گباد | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گشتاسب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گودرز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| گيو | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مازيار | |||
| ماکان | |||
| ماني | نقاشي که خود را پيامبر معرفي کرد | ||
| منوچهر | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهبد | |||
| مهراب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهران | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهرداد | هديه آفتاب | ||
| مهرزاد | نوزاد آفتاب | ||
| مهرک | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| مهرنگ | رنگ آفتاب | ||
| مهيار | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| ميلاد | تولد | ||
| نامدار | مشهور | ||
| نامور | مشهور | ||
| نريمان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| نوري | روشنايي | ||
| نوشزاد | بشادي زائيده شده | ||
| نويد | خبر خوش | ||
| نميا | کوچک | ||
| نيوشا | شنونده | ||
| هرمز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هوتن | |||
| هوشمند | دانا | ||
| هوشنگ | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هوشيار | دانا | ||
| هومان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| هومن | نيک انديش | ||
| ورشاسب | |||
| ياشار | نامي آذري بمعني جاويد |
| سياوش | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| شاپور | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| شاهرخ | صورت شاه | ||
| شاهکام | خواست شاه | ||
| شاهين | باز (پرنده اي کوچکتر از عقاب) | ||
| شايا | سزاوار | ||
| شايان | سزاوار | ||
| شروين | |||
| شهاب | ستاره دنباله دار | ||
| شهباز | شاهين دربار | ||
| شهرام | نام پادشاهي | ||
| شهرداد | هديه شهر | ||
| شهروز | رودي بزرگ | ||
| شهريار | شاه | ||
| شهيار | دوست شاه | ||
| عماد | اعتماد | ||
| فرامرز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| فربد | راست | ||
| فرجاد | عالي | ||
| فرخ | شاد | ||
| فرخزاد | شاد به دنيا آمده | ||
| فرداد | |||
| فردوس | بهشت | ||
| فردين | |||
| فرزاد | تولد باشکوه | ||
| فرزام | سزاوار | ||
| فرزان | عاقل | ||
| فرزين | دانا | ||
| فرشاد | شاد | ||
| فرشيد | |||
| فرناز | بالا | ||
| فرود | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| فروهر | جوهر | ||
| فرهاد | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| فرهنگ | فرهنگ | ||
| فرهود | |||
| فريبرز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| فريد | منحصر بفرد | ||
| فريدون | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| فيروز | پيروز , پيروزي | ||
| کامران | موفق | ||
| کامشاد | آرزوش شاد | ||
| کاميار | موفق | ||
| کسرا | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کاوه | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| کاووس | يکي از شخصيتهاي شاهنامه |
| جمشيد | نام شاهي باستاني , يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| جهاندار | دارنده جهان | ||
| جهانشاه | شاه جهان | ||
| جهانگير | فاتح جهان | ||
| حامي | مدافع | ||
| خداداد | هديه اي از طرف خدا | ||
| خسرو | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| خشايار | نام يکي از شاهان هخامنشي | ||
| داديه | |||
| دارا | ثروتمند , يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| داراب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| داريوش | نام يکي از شاهان هخامنشي | ||
| دانوش | |||
| رامبد | |||
| رامين | |||
| رامتين | نوازنده معروف زمان ساسانيان | ||
| رخشان | درخشان | ||
| رستان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| روزبه | |||
| زال | يکي از شخصيتهاي شاهنامه (پدر رستم) | ||
| زامياد | |||
| زرتشت | نام يک پيامبر | ||
| زند | |||
| ساسان | بنيانگذار عهد ساساني | ||
| سالار | رهبر | ||
| سام | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| سامان | خانه , سامان | ||
| سامي | بالا مقام | ||
| سپهر | آسمان | ||
| سروش | |||
| سنجر | شاهزاده | ||
| سهراب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه(فرزند رستم) | ||
| سيامک | مرد سياه مو |
| بزرگمهر | نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| به آئين | به دين | ||
| بهبد | نگهبان | ||
| بهراد | |||
| بهرام | مريخ , نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| بهرنگ | رنگ نيک | ||
| بهروز | روز خوب و نيک | ||
| بهزاد | کسي که به نيکي زاده شده | ||
| بهمن | يازدهمين ماه ايراني , نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| به منش | داراي منش و کردار شايسته | ||
| بهنام | مشهور | ||
| بهنود | نام شاهان هند | ||
| بيژن | نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| پارسا | ايراني , مقدس | ||
| پاشا | نامي آذري به نام پروردگار | ||
| پرشان | رزمجو | ||
| پرويز | نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| پرهام | نام يک پيامبر | ||
| پژمان | |||
| پوريا | |||
| پوژان | آرزو | ||
| پولاد | نام يکي از پهلوانان ايراني در زمان کيقباد | ||
| پهلبد | آهنگساز دوران خسرو پرويز | ||
| پيام | پيام | ||
| پيروز | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| پيروزان | نام برادر شاپور اول | ||
| پيمان | قبول | ||
| تورج | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| تهماسب | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| تهمورث | نام يکي از شاهان ايراني | ||
| تيرداد | |||
| تيمور | |||
| جاويد | ابدي |
| آويژه | خاص و خالص , پاک و پاکيزه | ||
| اخگر | پاره آتش | ||
| اردشير | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| اردلان | |||
| اردوان | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| ارژنگ | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| ارسلان | شير | ||
| ارشيا | تخت | ||
| اسفنديار | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| اشکان | بنيانگذار سلسله اشکانيان | ||
| افشار | شريک , معاون , رقيق | ||
| افشين | نام سردار ايراني | ||
| اميد | آرزو | ||
| امير | شاه | ||
| انوش | جاودان | ||
| انوشيروان | نام يکي از پادشاهان ايراني در زمان ساسانيان | ||
| اورنگ | ادراک | ||
| ايرج | |||
| ايرج | نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| بابک | نام يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| باربد | نام نوازنده نامي دربار خسر پرويز | ||
| بامداد | آغاز صبح | ||
| بامشاد | نام نوازنده نامي دوران ساسانيان | ||
| بامين | |||
| برديا | نام يک شاهزاده (برادر کمبوجيه پسر کوروش بزرگ) | ||
| برسام | يکي از سرداران يزدگرد ساساني | ||
| برنا | جوان | ||
| برزو | بلند بالا , نام پسر سهراب | ||
| برزن | نام پهلوان ايراني , نام پسر گرشاسب |
| نهال | نهال | ||
| نيکو | خوب , زيبا | ||
| نيکي | خوبي | ||
| نيلوفر | نام گلي (زنبق آبي) | ||
| نيوشا | شنونده | ||
| وندا | آرزو | ||
| ويدا | آشکار | ||
| هديه | هديه | ||
| هستي | وجود | ||
| هما | پرنده اي افسانه اي | ||
| هنگامه | حيرت انگيز | ||
| ياس | گل ياس | ||
| ياسمن | گل ياس | ||
| يکتا | تنها , يگانه | ||
| يگانه | تنها , يگانه | ||
| يلدا | نام بلندترين شب سال | ||
| أبتين | يکي از شخصيتهاي شاهنامه , پدر فردون | ||
| آتش | آتش | ||
| آذين | نام فرمانده لشکر بابک خرمدين , تزيين و آرامش | ||
| آراد | نام فرشته اي | ||
| آرام | ساکت | ||
| آرتان | نام پدر زن داريوش بزرگ | ||
| آرش | يکي ار پهلوانان سنتي ايران | ||
| آرشام | بسيار نيرومند , پدر بزرگ داريوش بزرگ | ||
| آرمان | هدف | ||
| آرمين | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| آريا | نام باستاني ايران | ||
| آريا منش | داراي خلق و خوي آريايي , نام پسر داريوش | ||
| آريانا | منسوب به نژاد و قوم آرين يا آريايي | ||
| آرين | مربوط به نژاد آريا | ||
| آزاد | آزاد |
| سارا | |||
| ساغر | جام شراب | ||
| سالومه | |||
| ساناز | نام گلي | ||
| سايه | سايه | ||
| سپيده | نور اول صبح | ||
| ستاره | ستاره | ||
| سروناز | زن زيبا , درخت سروتاز | ||
| سمن | ياسمن | ||
| سميلا | |||
| سميرا | |||
| سنا | |||
| سودابه | يکي از شخصيتهاي شاهنامه | ||
| سورس | رز قرمز | ||
| ان | شعله ور , درحال سوختن | ||
| سوسن | نام گلي | ||
| سوگند | قسم خوردن | ||
| سپتا | |||
| سيما | صورت , رخ | ||
| سيمين | نقره اي | ||
| شادان | شاد | ||
| شادي | شادي , خوشحالي | ||
| شاهين | سلطنتي | ||
| شبنم | شبنم(ژاله) | ||
| شراره | جرقه | ||
| شروين | |||
| شعله | شعله , آتش | ||
| شکوفه | شکوفه | ||
| شکوه | جلال , زرق و برق | ||
| شوکا | نوعي آهو | ||
| شهربانو | بانوي شهر | ||
| شهرزاد | زاده شهر | ||
| شهر ناز | عشق شهر | ||
| شهزاده | شاهزاده | ||
| شهلا | زن سياه چشم | ||
| شهناز | عشق شاه | ||
| شيدا | |||
| شيده | آفتاب , درخشان | ||
| شيرين | ظريف , شيرين |
